{"id":1053,"date":"2022-07-18T10:20:00","date_gmt":"2022-07-18T08:20:00","guid":{"rendered":"https:\/\/krakowskiye.eu\/?p=1053"},"modified":"2023-03-28T22:52:38","modified_gmt":"2023-03-28T20:52:38","slug":"historia-dyrektora-obserwatorium-astronomicznego-w-krakowie-i-naukowca-jana-sniadeckiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/eternal-1053-historia-dyrektora-obserwatorium-astronomicznego-w-krakowie-i-naukowca-jana-sniadeckiego","title":{"rendered":"Historia dyrektora Obserwatorium Astronomicznego w krakowie i naukowca Jana \u015aniadeckiego"},"content":{"rendered":"\n

Jan \u015aniadecki to polski badacz, kt\u00f3ry zajmowa\u0142 si\u0119 r\u00f3\u017cnymi dziedzinami nauki i mia\u0142 du\u017cy wp\u0142yw na innych naukowc\u00f3w. Swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 naukowiec przyczyni\u0142 si\u0119 do rozwoju astronomii, matematyki, filozofii i literatury, pisze krakowskiye.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Jaka by\u0142a \u015bcie\u017cka \u017cyciowa s\u0142ynnego naukowca i co wp\u0142yn\u0119\u0142o na kszta\u0142towanie zainteresowa\u0144 naukowych \u2013 warto zobaczy\u0107 w informacjach biograficznych o Janie \u015aniadeckim.<\/p>\n\n\n\n

Ze stron \u017cycia Jana \u015aniadeckiego<\/h2>\n\n\n\n

Jan \u015aniadecki urodzi\u0142 si\u0119 w polskim mie\u015bcie \u017bnin w 1756 roku. Rodzice Jana \u015aniadeckiego byli mieszczanami: ojciec zajmowa\u0142 si\u0119 piwowarstwem, a matka wychowywaniem syn\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Jan mia\u0142 m\u0142odszego brata – J\u0119drzeja, kt\u00f3ry studiowa\u0142 na Uniwersytecie Wile\u0144skim i tak\u017ce zosta\u0142 naukowcem. To prawda, \u017ce brat J\u0119drzej mia\u0142 nieco inne zainteresowania na niwie naukowej. Studiowa\u0142 chemi\u0119 i bada\u0142 fizjologi\u0119. Ponadto dzi\u0119ki jego pomys\u0142om w szko\u0142ach wprowadzono wychowanie fizyczne dzieci.<\/p>\n\n\n\n

Po uko\u0144czeniu szko\u0142y Jan \u015aniadecki podj\u0105\u0142 studia na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim. Po studiach w Krakowie studiowa\u0142 tak\u017ce matematyk\u0119 na Uniwersytecie Paryskim. Ponadto odbywa\u0142 sta\u017ce na uniwersytetach w Holandii i Niemczech.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Co ciekawe, naukowiec ma pewne powi\u0105zania z Ukrain\u0105. Uczy\u0142 si\u0119 matematyki u J\u00f3zefa Czecha – dzia\u0142acza o\u015bwiatowego, kt\u00f3ry zosta\u0142 pierwszym dyrektorem Gimnazjum Wo\u0142y\u0144skiego w Krzemie\u0144cu (obw\u00f3d tarnopolski).<\/p>\n\n\n\n

Po studiach na uniwersytetach Jan \u015aniadecki otrzyma\u0142 honorowy tytu\u0142 profesora astronomii i matematyki w Krakowie. W tym czasie naukowiec aktywnie anga\u017cowa\u0142 si\u0119 w dzia\u0142alno\u015b\u0107 naukow\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Co ciekawe, w Hiszpanii naukowcowi zaproponowano pozostanie na stanowisku astronoma, jednak odm\u00f3wi\u0142 i wr\u00f3ci\u0142 do Polski. W Krakowie Jan \u015aniadecki chce otworzy\u0107 obserwatorium astronomiczne. Jednak takiej inicjatywy nie uda\u0142o si\u0119 od razu zrealizowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Minie dziesi\u0119\u0107 lat, kiedy Jan \u015aniadecki zostanie pierwszym dyrektorem obserwatorium Krakowskiego. Sta\u0142o si\u0119 to w 1792 roku. Nast\u0119pnie wraz z innymi naukowcami realizuje r\u00f3\u017cne badania. W szczeg\u00f3lno\u015bci jego zesp\u00f3\u0142 obserwowa\u0142 cia\u0142a niebieskie: gwiazdy, planety i satelity. Ponadto znanym badaniem by\u0142y eksperymenty z balonem, kt\u00f3ry naukowcowi uda\u0142o si\u0119 wystrzeli\u0107 w niebo.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Poza dorobkiem naukowym Jan \u015aniadecki \u015bledzi\u0142 \u017cycie spo\u0142eczno-polityczne w kraju. Bra\u0142 wi\u0119c udzia\u0142 w powstaniu narodowowyzwole\u0144czym, kt\u00f3remu przewodzi\u0142 polski polityk Tadeusz Ko\u015bciuszko.<\/p>\n\n\n\n

Ostatnie lata \u017cycia naukowiec sp\u0119dzi\u0142 w okolicach Wilna na Litwie. Zmar\u0142 w 1830 roku.<\/p>\n\n\n\n

Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Jana \u015aniadeckiego<\/h2>\n\n\n\n

Jan \u015aniadecki swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 wzbogaci\u0142 polsk\u0105 nauk\u0119. Naukowiec napisa\u0142 szereg prac po\u015bwi\u0119conych tematom astronomii, matematyki, filozofii, j\u0119zykoznawstwa. Ponadto badacz pisa\u0142 krytyczne artyku\u0142y na temat literatury.<\/p>\n\n\n\n

Wa\u017cnym wk\u0142adem Jana \u015aniadeckiego by\u0142o po\u0142o\u017cenie pocz\u0105tk\u00f3w pod rozw\u00f3j terminologii matematycznej. W ko\u0144cu naukowiec naucza\u0142 i pisa\u0142 swoje badania w j\u0119zyku polskim. W ten spos\u00f3b naukowiec rozwin\u0105\u0142 Polska matematyczn\u0105 tradycj\u0119 u\u017cywania termin\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Ponadto Jan \u015aniadecki by\u0142 zwolennikiem innego polskiego uczonego Miko\u0142aja Kopernika. Aktywnie spopularyzowa\u0142 nauki Kopernika i popar\u0142 jego teori\u0119 heliocentryczn\u0105 budowy \u015bwiata.<\/p>\n\n\n\n

Jan \u015aniadecki by\u0142 jednym z wyznawc\u00f3w Miko\u0142aja Kopernika i na\u015bladowa\u0142 jego idee. W szczeg\u00f3lno\u015bci naukowiec obserwowa\u0142 ruch cia\u0142 niebieskich, oblicza\u0142 wsp\u00f3\u0142rz\u0119dne Ksi\u0119\u017cyca i planet Uk\u0142adu S\u0142onecznego.<\/p>\n\n\n\n

G\u0142\u00f3wnymi pracami naukowca by\u0142y prace: „O Koperniku”, „O rachunku los\u00f3w”, „Rachunku algebraicznego teoria przystosowana do linii krzywych”, „Trygonometria kulista” i inne.<\/p>\n\n\n\n

Jan \u015aniadecki zajmowa\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c naukami humanistycznymi. Interesowa\u0142 si\u0119 filozofi\u0105 i napisa\u0142 ksi\u0105\u017ck\u0119 „Filozofia umys\u0142u ludzkiego, czyli rozwa\u017cny wyw\u00f3d si\u0142 i dzia\u0142a\u0144 umys\u0142owych”. W swoich pogl\u0105dach filozoficznych uczony nie popiera\u0142 agnostycyzmu i by\u0142 przeciwny ideom niemieckiego filozofa Immanuela Kanta.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jan \u015aniadecki to polski badacz, kt\u00f3ry zajmowa\u0142 si\u0119 r\u00f3\u017cnymi dziedzinami nauki i mia\u0142 du\u017cy wp\u0142yw na innych naukowc\u00f3w. Swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 naukowiec przyczyni\u0142 si\u0119 do rozwoju astronomii, matematyki, filozofii i literatury, pisze krakowskiye.eu. Jaka by\u0142a \u015bcie\u017cka \u017cyciowa s\u0142ynnego naukowca i co wp\u0142yn\u0119\u0142o na kszta\u0142towanie zainteresowa\u0144 naukowych \u2013 warto zobaczy\u0107 w informacjach biograficznych o Janie \u015aniadeckim. Ze […]<\/p>\n","protected":false},"author":273,"featured_media":727,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[194],"tags":[738,737,733,728,725,734,729,735,724,736,739],"motype":[199],"moformat":[74],"moimportance":[33],"class_list":{"0":"post-1053","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-sukcesow","8":"tag-astronomia-w-krakowie","9":"tag-dzialalnosc-jana-sniadeckiego","10":"tag-historia-dyrektora-obserwatorium-astronomicznego","11":"tag-historia-ludzi","12":"tag-historie-sukcesow","13":"tag-jan-sniadecki","14":"tag-mieszkancow-krakowa","15":"tag-polski-badacz","16":"tag-slawni-krakowianie","17":"tag-ze-stron-zycia-jana-sniadeckiego","18":"tag-znani-naukowcy","19":"motype-eternal","20":"moformat-copywriting","21":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1053","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/273"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1053"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1053\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1060,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1053\/revisions\/1060"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/727"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1053"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1053"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1053"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=1053"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=1053"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=1053"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}