{"id":1090,"date":"2022-07-28T17:51:41","date_gmt":"2022-07-28T15:51:41","guid":{"rendered":"https:\/\/krakowskiye.eu\/?p=1090"},"modified":"2023-03-29T02:06:02","modified_gmt":"2023-03-29T00:06:02","slug":"krakowski-poeta-andrzej-bursa-i-jego-wklad-w-literature-polska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/eternal-1090-krakowski-poeta-andrzej-bursa-i-jego-wklad-w-literature-polska","title":{"rendered":"Krakowski poeta Andrzej Bursa i jego wk\u0142ad w literatur\u0119 polsk\u0105"},"content":{"rendered":"\n<p>A. Bursa to poeta, kt\u00f3rego \u017cycie by\u0142o kr\u00f3tkie, a los &#8211; trudny. Mimo wszystko potrafi\u0142 zostawi\u0107 po sobie wyra\u017any \u015blad w polskiej literaturze. Niekt\u00f3rzy nazywaj\u0105 A. Burs\u0119 poet\u0105 \u201cprzekl\u0119tym\u201d, inni &#8211; \u201ekaskaderem\u201d lub \u201ekamikadze\u201d literatury polskiej. Nie ma w tym nic dziwnego! Poeta wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 wyj\u0105tkowym buntowniczym charakterem, co przejawia\u0142o si\u0119 w jego tw\u00f3rczo\u015bci. Przyjrzyjmy si\u0119 zatem bli\u017cej \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci wybitnego poety na <a href=\"https:\/\/krakowskiye.eu\/uk\/\">krakowskiye.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Z kart biografii A. Bursy<\/h2>\n\n\n\n<p>A. Bursa urodzi\u0142 si\u0119 w Krakowie 21 marca 1932 roku. Rodzice przysz\u0142ego poety byli filologami, kt\u00f3rzy uczyli w szkole. Ju\u017c jako ma\u0142e dziecko A. Bursa do\u015bwiadczy\u0142 tego, czym s\u0105 problemy rodzinne. Matka poety by\u0142a wszak \u017carliw\u0105 katoliczk\u0105 i wychowa\u0142a si\u0119 w rodzinie mieszcza\u0144skiej, a ojciec zafascynowany ideologi\u0105 komunizmu zosta\u0142 ateist\u0105. Te ideologiczne sprzeczno\u015bci doprowadzi\u0142y w 1947 roku do rozwodu rodzic\u00f3w A. Bursy. Ciekawe, \u017ce sam A. Bursa zaprzecza\u0142 marksistowskim pogl\u0105dom w\u0142asnego ojca i pozostawa\u0142 z nim w ci\u0105g\u0142ych napi\u0119tych stosunkach. Jednak p\u00f3\u017aniej poeta nie popiera\u0142 katolicyzmu i wykre\u015bli\u0142 swoje nazwisko z ksi\u0105g ko\u015bcielnych.<\/p>\n\n\n\n<p>A. Bursa uczy\u0142 si\u0119 w Gimnazjum i Liceum im. Jana Kochanowskiego w Krakowie, do kt\u00f3rego wst\u0105pi\u0142 po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej. Tam te\u017c pozna\u0142 swoj\u0105 przysz\u0142\u0105 \u017con\u0119 Ludwik\u0119 Szemioth.<\/p>\n\n\n\n<p>Nast\u0119pnie studiowa\u0142 na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim w Krakowie. Egzaminy na uniwersytet uda\u0142o si\u0119 zda\u0107 poecie dopiero za drugim razem. Za pierwszym podej\u015bciem nie uda\u0142o mu si\u0119 dosta\u0107 na uczelni\u0119 z powodu jego przekona\u0144 ideologicznych. G\u0142\u00f3wnym powodem by\u0142o odej\u015bcie Andrzeja ze Zwi\u0105zku M\u0142odzie\u017cy Polskiej, gdzie nie podoba\u0142a mu si\u0119 polityka organizacji.<\/p>\n\n\n\n<p>Najpierw poeta zapisa\u0142 si\u0119 na dziennikarstwo na Wydziale Filozoficzno-Historycznym. Jednak p\u00f3\u017aniej rozczarowa\u0142 si\u0119 \u00f3wczesnym systemem szkolenia dziennikarzy, kt\u00f3ry cz\u0119sto podlega\u0142 cenzurze i represjom. W zwi\u0105zku z czym, A. Bursa miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 na filologi\u0119 bu\u0142garsk\u0105.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"676\" src=\"https:\/\/cdn.krakowskiye.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/39\/2023\/03\/image-10.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1091\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowskiye.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/39\/2023\/03\/image-10.png 1024w, https:\/\/cdn.krakowskiye.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/39\/2023\/03\/image-10-300x198.png 300w, https:\/\/cdn.krakowskiye.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/39\/2023\/03\/image-10-768x507.png 768w, https:\/\/cdn.krakowskiye.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/39\/2023\/03\/image-10-696x459.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Podczas studi\u00f3w na uniwersytecie rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 w lokalnym pi\u015bmie \u201eDziennik Polski\u201d. W 1952 roku o\u017ceni\u0142 si\u0119 z Ludwik\u0105, z kt\u00f3r\u0105 mieli syna. W tym czasie Andrzej mia\u0142 ci\u0119\u017ckie chwile &#8211; ci\u0119\u017cko pracowa\u0142, aby utrzyma\u0107 swoj\u0105 rodzin\u0119. Dlatego na trzecim roku studi\u00f3w postanowi\u0142 przerwa\u0107 nauk\u0119 na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim.<\/p>\n\n\n\n<p>Co ciekawe, poeta nigdy nie lubi\u0142 pracowa\u0107 w gazecie. Sam przyznawa\u0142, \u017ce pracowa\u0142 wy\u0142\u0105cznie na utrzymanie rodziny. Takie opinie wynika\u0142y z faktu, \u017ce teksty pisane przez A. Burs\u0119 by\u0142y nieustannie cenzurowane i wielokrotnie zmieniane. Tym samym autor nie m\u00f3g\u0142 swobodnie wyra\u017ca\u0107 swojej opinii i uwypukla\u0107 prawdy. Sposobem na swoist\u0105 ucieczk\u0119 od realno\u015bci i wyra\u017cenie siebie sta\u0142y si\u0119 dzie\u0142a tw\u00f3rcze poety. A. Bursa napisa\u0142 wiele wierszy, opowiada\u0144 i wierszy, kt\u00f3re oddaj\u0105 ducha jego buntowniczej natury.<\/p>\n\n\n\n<p>Ostatnie lata \u017cycia poety by\u0142y dla niego rozczarowuj\u0105ce: zosta\u0142 zwolniony z pracy z powodu niech\u0119ci do dalszego znoszenia cenzury, jego wiersze nie zosta\u0142y przyj\u0119te do druku i dosz\u0142o do zaostrzenia wrodzonej dolegliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>A. Bursa zmar\u0142 w 1957 roku, w m\u0142odym wieku, maj\u0105c wtedy jedynie 25 lat. Wed\u0142ug bada\u0144 lekarskich poeta od urodzenia mia\u0142 s\u0142abo rozwini\u0119t\u0105 aort\u0119, co spowodowa\u0142o nag\u0142\u0105 \u015bmier\u0107 autora.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 jako bunt<\/h2>\n\n\n\n<p>A. Bursa zacz\u0105\u0142 pisa\u0107 wiersze podczas nauki w liceum. Napisane utwory lubi\u0142 czyta\u0107 swojej matce wracaj\u0105c do domu, po czym m\u00f3g\u0142 wrzuci\u0107 teksty do kominka. Jednak za ka\u017cdym razem matka zapobiega\u0142a spaleniu r\u0119kopis\u00f3w i wyjmowa\u0142a je z ognia. Ju\u017c w latach studi\u00f3w na uniwersytecie A. Bursa zacz\u0105\u0142 drukowa\u0107 swoje poezje w magazynie \u201c\u017bycie Literackie\u201d, kt\u00f3ry by\u0142 prawdziw\u0105 nowo\u015bci\u0105 w \u00f3wczesnej polskiej przestrzeni kulturowej. Poeta wszed\u0142 te\u017c w kr\u0105g m\u0142odzie\u017cy utworzonej w ramach Zwi\u0105zku Literat\u00f3w Polskich.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"672\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/cdn.krakowskiye.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/39\/2023\/03\/image-11.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1094\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowskiye.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/39\/2023\/03\/image-11.png 672w, https:\/\/cdn.krakowskiye.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/39\/2023\/03\/image-11-197x300.png 197w\" sizes=\"auto, (max-width: 672px) 100vw, 672px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Poetyckie teksty A. Bursy przedstawiaj\u0105 niesprawiedliwo\u015b\u0107 i moralny upadek wsp\u00f3\u0142czesnego spo\u0142ecze\u0144stwa, w kt\u00f3rym ludzie nie chcieli pozna\u0107 prawdy i sprzeciwi\u0107 si\u0119 brutalnemu re\u017cimowi. Dlatego temat buntu jest wszechobecny w poezji A. Bursy. Poeta w stylistyce zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 ku surrealizmowi i naturalizmowi. Niekt\u00f3rzy krytycy literaccy zaliczaj\u0105 jego utwory do antyestetycznych, podkre\u015blaj\u0105c jego sarkastyczny spos\u00f3b bycia i czarny humor.<\/p>\n\n\n\n<p>Niestety, A. Bursa za \u017cycia nie zdo\u0142a\u0142 wyda\u0107 zbioru w\u0142asnych wierszy, kt\u00f3ry nazwa\u0142 \u201eKat bez maski\u201d. W ko\u0144cu wydawnictwo odm\u00f3wi\u0142o mu ze wzgl\u0119du na \u201eniedopuszczalno\u015b\u0107\u201d tekst\u00f3w poety. Dlatego pierwszy zbi\u00f3r Andrzeja ukaza\u0142 si\u0119 dopiero po jego \u015bmierci &#8211; w 1958 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u0142ynne dzie\u0142a autora to opowiadanie \u201eZabicie ciotki\u201d i wiersz \u201eLuiza\u201d, kt\u00f3rych teksty zosta\u0142y wykorzystane w filmach: w 2007 roku ukaza\u0142 si\u0119 film Macieja Wojtyszki \u201cOgr\u00f3d Luizy\u201d, a w 2013 roku &#8211; film Mateusza G\u0142owackiego pod tytu\u0142em &#8222;Zabicie ciotki&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>A. Bursa to poeta, kt\u00f3rego \u017cycie by\u0142o kr\u00f3tkie, a los &#8211; trudny. Mimo wszystko potrafi\u0142 zostawi\u0107 po sobie wyra\u017any \u015blad w polskiej literaturze. Niekt\u00f3rzy nazywaj\u0105 A. Burs\u0119 poet\u0105 \u201cprzekl\u0119tym\u201d, inni &#8211; \u201ekaskaderem\u201d lub \u201ekamikadze\u201d literatury polskiej. Nie ma w tym nic dziwnego! Poeta wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 wyj\u0105tkowym buntowniczym charakterem, co przejawia\u0142o si\u0119 w jego tw\u00f3rczo\u015bci. Przyjrzyjmy [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":266,"featured_media":791,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[194],"tags":[770,728,775,725,771,769,774,724,773,772],"motype":[199],"moformat":[74],"moimportance":[33],"class_list":{"0":"post-1090","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-sukcesow","8":"tag-andrzej-bursa","9":"tag-historia-ludzi","10":"tag-historia-pisarza","11":"tag-historie-sukcesow","12":"tag-krakowski-poeta-andrzej-bursa","13":"tag-krakowski-poeta-andrzej-bursa-i-jego-wklad-w-literature-polska","14":"tag-pisarze-z-krakowa","15":"tag-slawni-krakowianie","16":"tag-tworczosc-jako-bunt","17":"tag-z-kart-biografii-a-bursy","18":"motype-eternal","19":"moformat-copywriting","20":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1090","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/266"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1090"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1090\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1097,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1090\/revisions\/1097"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/791"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1090"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1090"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1090"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=1090"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=1090"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=1090"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}